මා අසුනෙන් නැගිට්ටේ ඇගේ දිරියට ගරු කරන්නයි
21 November 2026 | වරුණ අබේසේකර
මා අසුනෙන් නැගිට්ටේ ඇගේ දිරියට ගරු කරන්නයි
21 November 2026 | වරුණ අබේසේකර
රුහුණු සරසවියේ 33 වැනි උපාධි ප්රදානෝත්සවය පැවැත්වූයේ ඉකුත් 18, හා 19 දිනවලය. සුපුල් කුසුම් ලෙස සරසවියගෙ දූපුතුන් ගරු ගාම්භීර ලෙස සැරසී සිටියේ තෙවසරක, සිව්වසරක සිප්සතර හරඹෙහි අවසන් පලය දෑතට ගන්නටය.
සරසවි සිරිත පරිදි එපල ගත යුත්තේ සරසවිය නමැති පවුලෙහි ප්රධානයා වන කුලපති සුරතිනි. නෙක මානව මානවිකාවන් උපාධි සහතිකය ගැනීමට විද්වත් මණ්ඩපයට පැමිණෙන අතර අත්පොළසන් නදින් එකම ගිගුමකි. මේ අතර අපහසුවෙන්, එහෙත් දිරියෙන් මානවිකාවක් විද්වත් සබයට එන්නී, සියල් නෙත් ඈ වෙතය. ඒ ගතින් දුබල සිතින් හදින් නොදුබල එකියක හෙයිනි.
ඈ සිය සමීපයට එළඹුණු සැණින් කුලපතිවර අග්ගමහා පණ්ඩිත ආචාර්ය අකුරැටියෙ නන්ද නාහිමියො කුලපති අසුනින් නැගිට්ටෝය. නැගිට දිරිය දියණියට උපාධි සහතිකය ප්රදානය කළහ. උන්වහන්සේ හුනස්නෙන් නැගිට ඈට උපාධිය ප්රදානය කිරීම ඉතිහාසයට එක් වූවේය. ඒ භික්ෂුවක් ගිහියකු දැක නොනැගිටන නිසාය. ජයවර්ධනපුර සරසරවියේ කුලපති ආචාර්ය ඉත්තෑපානේ ධම්මාලංකාර මහනාහිමි ඇතුළු භික්ෂූන් දෙතුන් නමක් ජාතික ගීයට නැගිට ආචාරය පුද කළ ද වෙන කිසිදු භික්ෂුවක් උපසම්පදාවෙන් වැඩිමහල් භික්ෂුවකට නැගිට ආචාර කරනවා මිසක් කිසිදු අවස්ථාවක හුනස්නෙන් නැගිට්ටේ නැත.
‘‘ඇත්තෙන්ම මා අසුනින් නැගිට්ටෙ ඇගේ දිරියට කැපකිරීමට ගෞරව කරන්නයි. ඇයට උදව්වට දෙදෙනෙකු හිටියා. නමුත් මම තනියමයි උපාධිය ගන්න යන්නේ, ඔයාලා එන්න එපා යැයි ඇය ඔවුන්ට කියලා. ඇයට ලියන්න අපහසුයි. ඇයගෙ හඬත් පැහැදිලි නැහැ. එය වැටහෙන්නේ නැහැ හැමෝටම. ඒ නිසා රුහුණු සරසවිය ඇයගෙ වාචික පිළිතුරු වෙනත් කෙනෙකු ලවා ප්රශ්න පත්රවල ලියන්න අවසර දුන්නා. එහෙමයි ඇය උපාධිය ලිව්වෙ. ඒ අතින් සරසවිය මනුෂ්යත්වය පිළිබඳ දුන් ආදර්ශය ඉතා ඉහළ යි. සරසවිය ම පවුලක් හැටියට ඇයට උදව් කළා. කරුණාව දැක්වූවා’’
රුහුණේ කුලපති හාමුදුරුවෝ අපට වදාළ සේක. උන්වහන්සෙ දුන් ආදර්ශය සබෙහි සිටි අනිත් උදවියත් ගත්තෝ නම් අගනේය.
එහෙත් පලබරව නැමෙන කෙත්හු දුලබම වෙති. පිරුණු කළේ දිය නො සැලෙන්නේ යැයි අසා තිබුණද එවැනි පිරුණු කළයක් දුටුවේ රුහුණේ උපාධි උත්සවයේදී ය.
නන්ද නාහිමි විශ්වවිද්යාලයේ කුලපති මතු නොව හිටපු විදුදය පිරිවෙන්පතිව වැඩ සිටි රාජකීය පණ්ඩිත අකුරැටියේ අමරවංස නාහිමිපාණන් වැනි මහ පඬිවරයකුගේ ශිෂ්ය පුත්රයෙක් ද වෙයි. මාලිගාකන්දේ විද්යෝදය පිරිවෙනේ අධ්යක්ෂ, ගාල්ල විද්යාලෝක පිරිවෙන් මහා විහාරාධිපති, මහාවංස සම්පාදක මණ්ඩලයේ සභාපති, ලෝක බෞද්ධ සංඝ සම්මේල නයේ උපසභාපතිය. එසේම මියන්මාර් එක්සත් ජනරජයෙහි අග්ගමහා පණ්ඩිත උපාධියෙන්ද උන්වහන්සේ සම්මානිත වෙති. උන්වහන්සේගේ ගම ගාල්ලේ බද්දේගම අකුරටියය. කොහොමත් බද්දේගම වියත් පුරයක් ලෙස ප්රකටය. වැලිවිටියේ සෝරත, බද්දේගම පියරතන, ගනේගම සරණංකර ආදී මහ යතිවරු බිහි වූයේ ඒ ගමෙනි.
කුඩා අවධියේදීම සසුනට එක් වූ උන්වහන්සේ සිය ආචාර්ය පරම්පරාවේ අතිශය ගෞරවයට හා කීර්තියට පත් ගාල්ල විද්යාලෝක පිරිවෙනින් මූලික හා ද්විතීක අධ්යාපනය ලබා කැලණි විශ්වවිද්යාලයට ඇතුළත්ව එහි ශිෂ්ය ප්රජාව අතර ද නොමැකෙන චරිතයක් බවට පත්වූහ. බද්දේගම සමිත මහාචාර්ය කොල්ලුපිටියේ මහින්ද සංඝරක්ඛිත වැනි මහ යතිවරු උන්වහන්සේගේ සරසවි සමකාලිනයෝ වූහ. එවකට විශ්වවිද්යාලයේ කාගේත් සම්භාවනාවට පත් “චින්තක” සඟරාවේ සංස්කාරකවරයකු බවට පත්වීමේ භාග්ය උන්වහන්සේට හිමි වූයේ ශාස්ත්රීය කටයුතු කෙරෙහි දැඩි කැපවීමකින් ක්රියා කළ නිසාය.
විද්යාලංකාර විශ්වවිද්යාලයෙන් ගෞරව ශාස්ත්රෙව්දී උපාධිය ගත් නන්ද හිමිපාණෝ අනතුරුව ශාස්ත්රපති හා දර්ශනපති උපාධිය ද හිමිකර ගත්හ. තායිලන්ත චූලංකාර විශ්වවිද්යාලයෙන් ආචාර්ය උපාධිය හිමිකරගත් උන්වහන්සේ තම අධ්යාපන සේවය අරඹන්නේ කොළඹ මාලිගාකන්ද විද්යෝදය පිරිවෙනේ ආචාර්ය ධුරයක් දරමිනි. අනතුරුව බෞද්ධ හා පාලි විශ්වවිද්යාලයේ විද්යෝදය ආයතනයේ ආයතනාධිපතිවරයා වශයෙන් ද උන්වහන්සේ පත් වූහ. සිංහල ශබ්දකෝෂයේ සහකාර කර්තෘවරයකු වශයෙන් ස්ථිර රාජ්ය සේවයට බැඳී අනුක්රමයෙන් එහි ප්රධාන කර්තෘ ධුරය දක්වා ඉහළම තනතුරට පත්වීමට තරම් උන්වහන්සේට හැකි වූයේ ඉමහත් පරිණතභාවය නිසා ය.
ශ්රී ලංකා බෞද්ධ හා පාලි විශ්වවිද්යාලයේ මහෝපාධ්යායවරයා වශයෙන් පත් වූ උන්වහන්සේ දේශීය මෙන්ම විදේශීය රටවල ද විශ්වවිද්යාලයේ ශාඛා ඇති කරමින් ජාත්යන්තර ව්යාප්තියට මෙන්ම පිළිගැනීමට ද පත් කළහ.
උන්වහන්සේ එංගලන්තයේ මැන්චෙස්ටර් වැනි සරසවිවල ද උගත් හ. මෙසේ ප්රාචීන ප්රතිචීන ශික්ෂණය මොනවට ලද උන් වහන්සේ පැසුණු වී කරල් ලෙද නැමීම කවර නම් අරුමයෙක් ද?


